Kategori: Kudüs Tarihi
-

Osmanlı Devleti’nin Filistin’de Yahudi Yerleşimi Konusundaki Tavrı
Osmanlı Devleti, Filistin’de Yahudi yerleşimini arttırmayı planlayan Siyonist harekete karşı daima ihtiyatlı bir politika takip etmiştir. II. Abdülhamid, Siyonizm’i siyasi bir sorun olarak görmüş ve Yahudilerin kitlesel olarak Filistin’e yerleştirilmelerinin Osmanlı içinde yeni bir milliyetçilik akımı, bir başka deyişle “Yahudi sorunu” doğurmasından endişe duymuştur. Siyonist hareketin lideri Theodor Herzl 1901 yılının Mayıs ayında II. Abdülhamid’e…
-

Osmanlı Devleti’nin Filistin’de Yaşayan Gayrimüslim Topluluklara Karşı Tutumu
Osmanlı Devleti, daha önceki Müslüman yönetimler gibi, üç büyük din tarafından kutsal sayılan bu bölgede yaşayan gayrimüslim topluluklara karşı hoşgörülü tavrı devam ettirmiştir. Osmanlı arşiv belgeleri, Filistin’deki idarenin bölgede yaşayan Yahudileri dinî vecibelerini yerine getirme konusunda ne ölçüde serbest bıraktığını açıkça göstermektedir. Osmanlı Devleti, Müslümanlara ait topraklarda yaşayan gayrimüslimler hususunda “Şer-i Şerif” adı verilen İslam…
-

Osmanlı Döneminde Filistin’de Demografik Yapı
19. yüzyılda Filistin topraklarında üç farklı Yahudi grubu olduğu görülmektedir: İlki, uzun yıllar önce bu topraklara gelmiş olan ve büyük ölçüde bölge halkı ile kaynaşmış bulunan Sefarad Yahudilerdir. Yüzyıl içerisinde parça parça gelerek daha çok Kudüs, Safed, Taberiyye ve elHalil gibi bölgelere yerleşen ve yerleşik Yahudilerden de uzak durmaya çalışan Aşkenaz Yahudiler, ikinci grubu oluşturmaktadır.…
-

Osmanlı Döneminde Kudüs Vakıfları
Giriş Vakıf kurumu Abbasiler döneminden itibaren İslam âleminde kurulan devletler ve toplumlar içinde farklı alanlarda farklı gelir kaynakları ile çok sayıda sosyal, ekonomik ve dini hizmeti ifa etmiştir. Bu eğilim hem karşılıksız iyilikte bulunmanın kutsal kaynaklarca teşviki, hem de zaman içinde oluşan sağlam vakıf hukuku sayesinde müspet yönde artarak devam etmiştir. Hususiyle Büyük Selçuklu Devleti…
-

Osmanlı Döneminde Kudüs
1516 senesinin sonu itibariyle Kudüs’te başlayan Osmanlı yönetimi, 1831-1841 arası Kavalalı Mehmed Ali Paşa dönemi hariç İngilizler’in 1917’deki işgaline dek yaklaşık dört asır sürmüştür. Osmanlı yönetiminde çoğu zaman sancak statüsünde kalan Kudüs’ün bağlı bulunduğu merkez zaman zaman değişiklik göstermiştir. Genel itibarıyla Kudüs; 1516-1831 yılları arasında Şam Eyaleti, 1841-1865 yılları arasında Sayda Eyaleti ve bu tarihten…
-

Memlükler Döneminde Kudüs
Eyyubiler’in son döneminde birbirleriyle sürekli mücadele eden zayıf liderlerin hâkimiyetinde kalan Mısır ve Suriye, 1250 yılında Memlük Devleti’nin kurulmasıyla daha istikrarlı bir yönetime kavuşmuştur. Böylece bölgedeki Moğol ve Haçlı tehdidine karşı istikrarlı bir yönetim kurulmuş oldu. Memlüklerin ilk yıllarında Kudüs, Mısır’da yönetimi ele geçiren Memlükler ile Suriye’yi elinde bulunduran Eyyubi emirlerinin nüfuz mücadelesine sahne olmuştur.…
-

Eyyubiler Döneminde Kudüs
Selahaddin Eyyubi Dönemi İslam’ın ilk kıblesi Kudüs 637/8 yılından 15 Temmuz 1099 tarihine kadar Müslümanların hakimiyetinde kalmıştır. Bu süre zarfında, yaklaşık 462 yıl, Kudüs halkı nadir dönemler dışında genelde huzur içinde yaşamıştır. Fakat 1098’de Haçlıların bölgeye gelmesiyle birlikte durum değişmiştir. 15 Temmuz 1099’da şehir ele geçirildiğinde halk kılıçtan geçirilmiş, Fatımiler adına şehri yöneten Vali İftiharüddevle…
-

Haçlılar Döneminde Kudüs
XI. yüzyılın sonlarında Katolik kilisesi liderliğinde Hristiyanlar Ortadoğu’yu ele geçirmek, Kudüs ve çevresini Müslümanlardan geri almak için askeri harekât başlatmışlardır. Bu harekât çerçevesinde yapılan saldırılar Haçlı Seferleri olarak isimlendirilir. Haçlı Seferleri’nin her ne kadar dışarıdan Doğu Hristiyanlarına yardım ve doğudaki kutsal mekânları, hac yollarını Müslümanlardan koruma amacıyla yapıldığı iddia edilse de, bu bir işgal seferiydi…
-

Abbasiler Döneminde Kudüs
Abbâsîler, Emevîler döneminin ortalarından itibaren uzun soluklu bir ihtilâl planlamışlardı. Emevîler’in bir asra yakın devam eden idaresinde yapılan uygulamalar, çok geniş bir coğrafyaya yayılmış bulunan İslâm toplumunda değişik pek çok gayri memnun unsurların ortaya çıkmasına sebep olmuştu. Abbâsîler’in iktidara gelmesi böyle bir iklimde ortam bulmuş, Emevî idaresinden memnun olmayan grupların öncülüğünde yapılan yoğun propaganda, kapsamlı…
-

Emevi Döneminde Kudüs
Emevî Devleti 41/661 yılında Muâviye b. Ebû Süfyân (ö. 60/680) tarafından kurulmuştur. Hz. Osman’ın şehit edilmesinden sonra (35/656) Hz. Ali’ye (ö. 40/661) karşı giriştiği mücadeleyi kararlılıkla sürdüren ve Hakem olayının ardından (37/657) halifeliğini ilan eden Muâviye, Hz. Hasan’ın hilâfetten Muâviye lehine feragatiyle (birlik yılı; 41/661) İslâm dünyasında tam anlamıyla halife olabilmiştir. Muâviye, hilafeti ele geçirdikten…